Motor yağı krizi, Orta Doğu’daki çatışmaların baz yağ tedarikini aksatmasıyla küresel otomotiv sektörünü etkisi altına aldı. Group III baz yağ fiyatlarının ton başına 4 bin dolara kadar yükselmesi üzerine Volkswagen, Toyota ve Stellantis alternatif tedarik arayışına girerken, araç bakım maliyetlerinde artış ve servislerde gecikme riski gündeme geldi.
Orta Doğu’daki gerilimlerin tedarik zincirini etkilemesiyle derinleşen motor yağı krizi, otomotiv üreticilerini alternatif ürün ve tedarikçilere yöneltti. Motor yağı üretiminde kullanılan yüksek rafinasyonlu Group III baz yağlarının fiyatının Avrupa ve ABD piyasalarında ton başına 4 bin dolara kadar çıktığı belirtiliyor.
Motor yağı krizinde tedarik sıkıntısı büyüyor
Orta Doğu’da devam eden çatışmaların küresel tedarik zincirlerine etkisi, motor yağı krizi üzerinden otomotiv sektörüne yansıyor. Motor yağı üretiminde kullanılan yüksek kaliteli baz yağ stoklarının azalması nedeniyle Volkswagen, Stellantis ve Toyota gibi büyük otomotiv üreticileri alternatif ürün ve tedarik kaynaklarına yöneliyor.
Şirketler, araç üretimi ve servis hizmetlerinde oluşabilecek aksaklıkları önlemek için farklı motor yağı ve yağlayıcı seçeneklerini değerlendiriyor. Sektör temsilcileri ise alternatif tedarik kaynaklarının da sınırlı kapasiteyle çalıştığına dikkat çekiyor.
Group III baz yağ fiyatları 4 bin dolara kadar yükseldi
Motor yağı üretiminin önemli hammaddelerinden yüksek rafinasyonlu Group III baz yağlarının fiyatlarında belirgin artış yaşandı.
Avrupa ve ABD piyasalarındaki mevcut tabloya ilişkin öne çıkan veriler şöyle:
Group III baz yağlarının ton başına fiyatı 4 bin dolara kadar yükseldi.
Fiyatların savaş öncesindeki seviyelerin yaklaşık üç katına çıktığı belirtiliyor.
Alternatif tedarikçilerin de sınırlı üretim kapasitesiyle çalıştığı ifade ediliyor.
Yeni bir nakliye, rafineri veya üretim sorununun tedarik sıkıntısını daha da artırabileceği değerlendiriliyor.
Bağımsız Yağ Üreticileri Derneği (ILMA) İcra Kurulu Başkanı Holly Alfano, alternatif tedarikçilerin de sınırlı kapasiteye sahip olduğunu belirtti. Alfano, yeni bir nakliye sorunu, rafineri arızası veya başka bir tedarik şokunun piyasadaki koşulları kısa sürede daha olumsuz hale getirebileceğini ifade etti.
Katar’daki GTL tesisinde yaşanan hasar tedariki etkiledi
Motor yağı tedarikindeki sıkıntının nedenleri arasında, mart ayında İran füzelerinin Shell’in Katar’daki gazdan sıvıya dönüştürme (GTL) tesisine yönelik saldırısı gösteriliyor.
Tesiste oluşan hasarın ardından üretim ve tedarik süreçlerinde ciddi sorunlar yaşandığı belirtiliyor.
Argus Media’nın baz yağ fiyatlandırmasından sorumlu küresel başkanı Gabriella Twining, Orta Doğu’daki bazı tedarikçilerin mevcut ürün stoklarının tükendiğini ve mücbir sebep ilan etmek zorunda kaldığını söyledi.
Hürmüz Boğazı açılsa bile sevkiyat zaman alabilir
Twining’e göre Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, motor yağı tedarikindeki sıkıntının kısa sürede sona ermesi için tek başına yeterli olmayabilir.
Yeni sevkiyatların Avrupa ve ABD pazarlarına ulaşmasının en erken ekim ayını bulabileceği ifade ediliyor. Bu durum, küresel motor yağı ve yağlayıcı tedarikinde sıkışıklığın bir süre daha devam edebileceğine işaret ediyor.
Volkswagen, Stellantis ve Toyota alternatif tedarike yöneldi
Motor yağı tedarikindeki aksaklıkların araç üretimini ve bakım hizmetlerini etkilememesi için otomotiv üreticileri farklı çözümler üzerinde çalışıyor.
Stellantis, yeniden formüle edilen yağlayıcıları test ettiğini ve sektör standartlarını karşılayan alternatif ürünler için tedarik sağladığını açıkladı.
Volkswagen, yaşanan sorunun yalnızca şirketi değil küresel otomotiv sektörünü etkileyen bir hammadde sıkıntısı olduğunu belirtti. Şirket, teknik ve kalite şartlarını karşılayan yeni tedarik kaynaklarını değerlendirdiğini bildirdi.
Toyota, ihtiyaç duyduğu alternatif tedariki sağladığını açıklarken Suzuki, Japonya’daki bazı bayilerinde haziran ayından bu yana yaşanan yağ değişimi gecikmeleri nedeniyle tedarik zincirini incelemeye aldı.
Araç bakımında fiyat artışı ve gecikme riski
Motor yağı tedarikindeki sıkıntının araç sahiplerinin bakım maliyetlerine de yansıması bekleniyor. Özellikle düzenli yağ değişimi ve bakım işlemlerinde fiyat artışları ile servis süreçlerinde gecikmeler yaşanabileceği belirtiliyor.
Japonya’nın Osaka kentindeki bir taksi şirketi, tedarik koşullarındaki kısmi iyileşmeye rağmen baz yağ fiyatlarının yaklaşık iki katına çıkması nedeniyle ücretlerini artırmak zorunda kaldığını açıkladı.
Sektör uzmanları, otomotiv yağlarında tedarikçi sayısının son yıllarda azalmasının ve alternatif üreticilerin de ham petrol tedarikinde sorunlarla karşılaşmasının mevcut sıkıntıyı artırdığına dikkat çekiyor. Yeni bir tedarik veya üretim sorunu yaşanması halinde motor yağı piyasasındaki baskının daha da artabileceği değerlendiriliyor.
